Ολα όσα πρέπει να γνωρίζετε για τις παροχές μητρότητας και πατρότητας στην Ελλάδα.
Οι περίοδοι ασφάλισης που έχετε συμπληρώσει σε κράτος μέλος της ΕΕ, του ΕΟΧ και στην Ελβετία μπορούν να συνυπολογιστούν στις περιόδους ασφάλισης που έχετε συμπληρώσει στην Ελλάδα, ακόμη και αν αυτό δεν προβλέπεται στο πλαίσιο της εθνικής νομοθεσίας.
Πληροφορίες για τα εξής:
• Άδεια μητρότητας
• Επίδομα κυοφορίας-λοχείας
• Συμπληρωματικές παροχές μητρότητας
• Ειδική παροχή προστασίας μητρότητας
• Επίδομα μητρότητας ανασφαλίστων
• Άδεια φροντίδας τέκνου
• Άδεια πατρότητας
Πότε μπορώ να διεκδικήσω;
Υπάρχουν διάφορες μορφές υποστήριξης προς τις μητέρες στην Ελλάδα. Όλες οι παροχές – σε είδος και σε χρήμα- είναι ανταποδοτικές, δηλαδή χορηγούνται σε ασφαλισμένους.
• Άδεια μητρότητας: τη δικαιούνται οι άμεσα ασφαλισμένες εργαζόμενες μητέρες.
• Επίδομα κυοφορίας-λοχείας: το δικαιούνται οι άμεσα ασφαλισμένες και με δικαίωμα άδειας μητρότητας εργαζόμενες μητέρες, κατά τη διάρκεια της οποίας λαμβάνουν το επίδομα μητρότητας.
• Συμπληρωματικές παροχές μητρότητας:εργαζόμενες μητέρες που δικαιούνται
επιδόματα μητρότητας.
• Ειδική παροχή προστασίας μητρότητας: προαιρετική άδεια για μητέρες που έχουν εξαντλήσει την κανονική άδεια μητρότητας και ενδεχόμενα τους 3,5 μήνες Τα κοινωνικοασφαλιστικά σας δικαιώματα στην Ελλάδα μειωμένου ωραρίου εάν ληφθούν οι ώρες ως ένα πακέτο (οι γονείς έχουν δικαίωμα να εργάζονται μία ώρα λιγότερο την ημέρα για έως και 30 μήνες μετά την άδεια μητρότητας και με τη συγκατάθεση του εργοδότη, έχουν τη δυνατότητα να
μετατρέψουν αυτό το μειωμένο ωράριο σε ένα πακέτο ή πακέτα χρόνου εντός της περιόδου των 30 μηνών μετά την άδεια μητρότητας).
• Επίδομα μητρότητας ανασφαλίστων: εάν είστε εργαζόμενη μητέρα που δεν δικαιούται το επίδομα μητρότητας του e-ΕΦΚΑ και έχετε χαμηλό εισόδημα, δικαιούστε το επίδομα μητρότητας ανασφαλίστων.
• Άδεια φροντίδας τέκνου: ένας από τους δύο εργαζόμενουςγονείς δικαιούται μειωμένο ωράριο εργασίας για τους 30 ή 18 μήνες που ακολουθούν τη γέννηση ή την υιοθεσία ή την οικονομική υποστήριξη ενός παιδιού.
• Άδεια πατρότητας: για πατέρες λόγω γέννησης παιδιού.
Σημειώνεται ότι το επίδομα και η άδεια μητρότητας, όπως και η ειδική παροχή προστασίας μητρότητας παρέχονται στις φυσικές μητέρες όπως και στις παρένθετες μητέρες.
Ποιες προϋποθέσεις πρέπει να πληρώ;
• Άδεια μητρότητας: πρέπει να έχετε γεννήσει και να είστε εργαζόμενη.
• Επίδομα μητρότητας (κυοφορίας-λοχείας): πρέπει να έχετε πραγματοποιήσει τουλάχιστον 200 ημέρες ασφάλισης τα δύο τελευταία χρόνια που προηγούνται της πιθανής ή πραγματικής ημερομηνίας του τοκετού.
Επίσης, το επίδομα αυτό καταβάλλεται υπό τον όρο ότι δεν εργάζεστε κατά τη διάρκεια των 56 ημερών που προηγούνται της πιθανής ημερομηνίας του τοκετού και των 63 ημερών που έπονται της γέννησης του παιδιού (δηλαδή τις 119 ημέρες της άδειας μητρότητας).
• Συμπληρωματικές παροχές μητρότητας: πρέπει να έχετε δικαίωμα επιδόματος μητρότητας και σύμβαση εργασίας σε ισχύ. Δεν χορηγείται σε θετές μητέρες.
• Ειδική άδεια μητρότητας – ειδική παροχή προστασίας μητρότητας: πρέπει να έχετε εξαντλήσει την κανονική άδεια μητρότητας και ενδεχόμενα τους περίπου 3,5 μήνες μειωμένου ωραρίου εάν ληφθούν οι ώρες ως ένα πακέτο (οι γονείς έχουν δικαίωμα να εργάζονται μία ώρα λιγότερο την ημέρα για έως και 30 μήνες μετά την άδεια μητρότητας και με τη συγκατάθεση του εργοδότη, έχουν τη δυνατότητα να μετατρέψουν αυτό το μειωμένο ωράριο σε ένα πακέτο ή πακέτα χρόνου εντός της περιόδου των 30 μηνών μετά την άδεια μητρότητας).
• Επίδομα μητρότητας ανασφαλίστων: η παροχή αυτή δεν βασίζεται στην καταβολή εισφορών κοινωνικής ασφάλισης. Εξαρτάται από το εισόδημα (όριο οικογενειακού εισοδήματος: 586,94ευρώ το μήνα). Δεν θα πρέπει να έχετε εργαστεί για 42 ημέρες πριν και μετά τον τοκετό.
• Άδεια φροντίδας τέκνου:πρέπει να εργάζεστε στον ιδιωτικό τομέα.
• Άδεια πατρότητας:πρέπει να εργάζεστε στον ιδιωτικό τομέα.
Τι δικαιούμαι και πώς μπορώ να το διεκδικήσω;
Παροχή Διάρκεια παροχής Ύψος παροχής
Άδεια μητρότητας 119 ημέρες (56 που προηγούνται του τοκετού και 63 που έπονται)
Από τον εργοδότη: αποδοχές 15 ημερών (για απασχόληση από 10 ημέρες έως 1 έτος) ή αποδοχές έως 1 μήνα (για απασχόληση άνω του ενός έτους).
Επίδομα μητρότητας κατά τη διάρκεια της άδειας μητρότητας Από τον e-ΕΦΚΑ: 50% του προβλεπόμενου ημερομίσθιου της ασφαλιστικής κατηγορίας της ασφαλισμένης, συν το επίδομα τέκνου της τάξης του
Τα κοινωνικοασφαλιστικά σας δικαιώματα στην Ελλάδα
10% του ανωτέρω ποσού γιακάθε παιδί.
Ελάχιστο ποσό: τα 2/3 των αποδοχών.
Ειδική άδεια μητρότητας
Έπεται της άδειας μητρότητας και έως και για 6 μήνες
Ποσό ίσο με το ειδικό επίδομα προστασίας μητρότητας
Ειδικό επίδομα προστασίας μητρότητας
Κατά τη διάρκεια της ειδικής άδειας μητρότητας
Ποσό ίσο με τον νόμιμο ελάχιστο μισθό.
Συμπληρωματική παροχή μητρότητας
Για όσο διαρκεί η καταβολή του επιδόματος μητρότητας (119 ημέρες)
Ποσό ίσο με τη διαφορά (εάν υπάρχει) μεταξύ του μισθού που καταβάλλει ο εργοδότης και του επιδόματος μητρότητας.
Επίδομα μητρότητας για ανασφάλιστες μητέρες
440,20 ευρώ: 220,10 ευρώπριν από τον τοκετό και 220,10 ευρώ μετά τον τοκετό.
Άδεια φροντίδας τέκνου
30 μήνες μετά τη γέννηση ή την υιοθεσία (μειωμένο ωράριο κατά 1 ώρα) ή 18 μήνες (τους πρώτους 12 μειωμένο
ωράριο κατά 2 ώρες) και τους υπόλοιπους 6 μήνες μειωμένο ωράριο κατά 1 ώρα) ή ίση άδεια μετ’ αποδοχών λαμβανόμενη όλη μαζί σε συμφωνία με τον εργοδότη (περίπου 3,5 μήνες)
Πλήρης μισθός από τον εργοδότη
Άδεια πατρότητας 2 ημέρες Πλήρης μισθός από τον εργοδότη
Οι παροχές μητρότητας κατά κανόνα φορολογούνται.
• Επίδομα μητρότητας: πρέπει να υποβάλετε αίτηση στο Υποκατάστημα του Ηλεκτρονικού Εθνικού Φορέα Κοινωνικής Ασφάλισης (e-ΕΦΚΑ) του τόπου κατοικίας σας, όπου πρέπει να προσκομίστε συγκεκριμένα δικαιολογητικά.
• Συμπληρωματικό επίδομα μητρότητας:πρέπει να υποβάλετε αίτηση στον e-ΕΦΚΑ του τόπου κατοικίας σας.
• Ειδική παροχή προστασίας μητρότητας: πρέπει να υποβάλετε αίτηση στον Οργανισμό Απασχόλησης Εργατικού Δυναμικού (ΟΑΕΔ) του τόπου κατοικίας σας.
• Ειδικό βοήθημα μητρότητας ανασφαλίστων: Θα πρέπει να υποβάλετε αίτηση περίπου 9,5 μήνες πριν από την εκτιμώμενη ημερομηνία γέννησης στις υπηρεσίες πρόνοιας των Δήμων.
• Άδεια φροντίδας τέκνου: στον εργοδότη σας.
• Άδεια πατρότητας: στον εργοδότη σας.
Επεξήγηση όρων
• Ανταποδοτικού χαρακτήρα παροχές: παροχές οι οποίες βασίζονται στις εισφορές των ασφαλισμένων.
Έγγραφα που μπορεί να χρειαστεί να συμπληρώσετε
• Αίτηση για το συμπληρωματικό επίδομα μητρότητας και την ειδική παροχή προστασίας μητρότητας
• Βεβαίωση εργοδότη για το συμπληρωματικό επίδομα μητρότητας και την ειδική παροχή προστασίας μητρότητας
Ολα όσα πρέπει να γνωρίζετε για τις